O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 15-maydagi PF-6221-sonli “Sog‘liqni saqlash tizimida islohotlarni izchil davom ettirish va tibbiyot xodimlarining malakasini oshirish uchun zarur shart-sharoitlarni yaratish to‘g‘risida”gi Farmoniga muvofiq, yuqumli kasalliklarning tarqalishiga qarshi kurashish, aholi salomatligini himoya qilish, sanitariya-epidemiologik barqarorlikni ta’minlash va xalqaro tajriba almashish maqsadida joriy yilning 5-6-iyun kunlari Urganch shahrida, Urganch davlat tibbiyot institutining majlislar zalida “Infeksiyalar va aholi salomatligi: dolzarb muammolar va yechimlar” mavzusida xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya bo‘lib o‘tdi. Konferensiya xalqaro miqyosda bo‘lib o‘tdi va O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi, Urganch davlat tibbiyot instituti, Toshkent davlat tibbiyot universiteti, Respublika ixtisoslashtirilgan epidemiologiya, mikrobiologiya, yuqumli va parazitar kasalliklar ilmiy-amaliy tibbiyot markazi va G.N. Gabrichevskiy nomidagi Moskva epidemiologiya va mikrobiologiya ilmiy-tadqiqot instituti tomonidan JSST va KOICA ko‘magida tashkil etildi.

Konferensiyaning maqsadi yuqumli kasalliklar bo‘yicha shifokorlar, epidemiologlar, bakteriologlar, virusologlar, umumiy amaliyot shifokorlari va boshqa mutaxassislarning yuqumli va parazitar kasalliklarga qarshi kurashdagi dolzarb muammolarni hal qilishdagi sa’y-harakatlarini birlashtirish, shuningdek, yuqumli va yuqumsiz kasalliklarni tashxislash, davolash va oldini olishga yangi yondashuvlarni ishlab chiqishda ilg‘or tajribalar bilan almashish hamda olimlar o‘rtasida xalqaro hamkorlikni kengaytirish edi.

Konferensiyada Sog‘liqni saqlash vazirligi, O‘zbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik farovonlik va jamoat salomatligi xizmati vakillari, ilmiy va amaliy tibbiyot markazlari, tibbiyot universitetlari, yuqumli kasalliklar klinikalari, ambulatoriya xizmatlari mutaxassislari, ommaviy axborot vositalari vakillari, shuningdek, Rossiya Federatsiyasi, AQSh, Xitoy Xalq Respublikasi, Belarus, Qozog‘iston, Qirg‘iziston, Germaniya, Hindiston, Ozarbayjon va Janubiy Koreyadan taklif etilgan xalqaro mutaxassislar ishtirok etdi.

Konferensiya ishtirokchilari va mehmonlarini O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vaziri Eldor Erkinovich Adilov va O‘zbekiston Respublikasi Sanitariya-epidemiologik farovonlik va jamoat salomatligi qo‘mitasi raisi Bahodir Qahramonovich Yusupaliyev kutib oldilar. Shuningdek, KOICAning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi direktori Shin Myung Seop va Toshkent davlat tibbiyot universiteti rektori Shuhrat Abdujalilovich Boymuradovlar ham tabrik soʻzlari bilan chiqish qilishdi.

Konferensiya quyidagi mavzular bo‘yicha plenar va seksiya sessiyalarini o‘z ichiga oldi:

• O‘tkir ichak infeksiyalari;

• Gepatologiyaning dolzarb muammolari;

• Qon orqali yuqadigan infeksiyalar;

• Yuqumli bemorlarni intensiv terapiya qilish;

• Yuqumli kasalliklar laborator diagnostikasining dolzarb muammolari;

• Jamoat salomatligi va yuqumli kasalliklarning oldini olish;

• Antimikroblarga chidamlilikni monitoring qilish va oldini olish;

• Yuqumli kasalliklarni diagnostika qilishda sifatni nazorat qilish tamoyillari;

• Nafas olish yo‘llari infeksiyalari, jumladan, yuqumli kasalliklarni kuzatish;

• Kasalxona infeksiyalari va infeksiyani nazorat qilish;

• Parazitologiya va yuqumli kasalliklar;

• Virusli yuqumli kasalliklar;

• Jinsiy yo‘l bilan yuqadigan kasalliklar va OIV/OITS;

• Chegaralararo tibbiy yordam;

• Jamoat salomatligida favqulodda vaziyatlarni boshqarish va ularga javob berish tizimlari.

Plenar sessiya davomida quyidagilar zamonaviy infektologiyaning dolzarb muammolari bo‘yicha ma’ruzalar qildilar:

Laziz Nadirovich To‘ychiyev – Toshkent davlat tibbiyot universiteti yuqumli va bolalar yuqumli kasalliklari kafedrasi mudiri, tibbiyot fanlari doktori, professor;

Byung Chul Chun – KOICA vakili (Koreya Respublikasi);

Olga Valentinovna Tsvirkun – G.N. Gabrichevskiy nomidagi Moskva Epidemiologiya va mikrobiologiya ilmiy-tadqiqot instituti (Rossiya);

Gulnara Karimovna Xudaykulova – Toshkent davlat tibbiyot universiteti 1-sonli jamoat salomatligi va sog‘liqni saqlashni boshqarish kafedrasi mudiri, tibbiyot fanlari doktori, professor;

Stela Bivol – JSST vakili;

Natalya Viktorovna Skripchenko – Federal tibbiy-biologik agentlikning bolalar yuqumli kasalliklari ilmiy-klinik markazi (Rossiya);

Tobokalova Saparbu Tobokalovna – Qirg‘iziston davlat tibbiyot qayta tayyorlash va malaka oshirish instituti (KSMIRP) va Gepatologiya markazi direktori (Qirg‘iziston).

Ularning ekspert fikrlari va ilmiy yutuqlari yuqumli kasalliklarni o‘rganish va davolashdagi dolzarb muammolar va tendentsiyalarni muhokama qilishga katta hissa qo‘shdi.

Ma’ruzachilar butun dunyoda, jumladan, O‘zbekiston Respublikasida yuqumli kasalliklarga xizmat ko‘rsatishning eng muhim sohalarini ta’kidladilar. Muhokama davomida COVID-19 pandemiyasining oqibatlari bilan bog‘liq bir qancha muhim jihatlar, shuningdek, kelajakda shunga o‘xshash vaziyatlarning oldini olishga yordam beradigan choralar ko‘rib chiqildi.

Bundan tashqari, pandemiya milliy hukumatlardan tortib xalqaro tashkilotlargacha barcha darajalarda texnologiya, fan va muvofiqlashtirishni birlashtirish muhimligini ko‘rsatgani ta’kidlandi. Ushbu tajriba yangi epidemiyalarning oldini olish va ularga qarshi samaraliroq choralar ko‘rishga qaratilgan global strategiyalarni ishlab chiqish uchun asos bo‘lishi kerak.

Seksiyaviy sessiyalarda o‘tkir va surunkali infeksiyalarni tashxislash, davolash va oldini olishdagi dolzarb masalalar muhokama qilindi. Samarali nazorat qilish uchun tibbiy, ijtimoiy va ta’lim choralarini birlashtirishni talab qiladigan yuqumli kasalliklar, OIV/OITS va virusli gepatitga qarshi kurashishga kompleks yondashuvning ahamiyati ta’kidlandi. Emlashdagi so‘nggi yutuqlar va yuqumli kasalliklarga qarshi kurashishning eng so‘nggi usullari muhokama qilindi. O‘tkir va surunkali infeksiyalarning oldini olishda zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash istiqbollari ko‘rib chiqildi.

Antimikroblarga chidamlilik global sog‘liqni saqlash tahdidi sifatida masalasi ko‘tarildi. Antibiotiklarga chidamli infeksiyalar sonining ortib borayotgani haqidagi ma’lumotlar taqdim etildi va antibakterial preparatlardan foydalanishni takomillashtirish strategiyalari, jumladan, xalqaro miqyosda antibiotiklarga chidamlilik ustuvor masala sifatida muhokama qilindi.

Yuqumli kasalliklar diagnostikasi sifatini ta’minlashning asosiy tamoyillari, jumladan, standartlar va protokollarni joriy etish, laboratoriya diagnostikasini takomillashtirish va infeksiyalarni tezkor aniqlash uchun yangi test tizimlarini ishlab chiqish muhokama qilindi. Turli mintaqalarda diagnostika mavjudligi va aniqligini oshirishga alohida e’tibor qaratildi.

Parazitar kasalliklarni (masalan, bezgak, leyshmanioz) va mikozlarni tashxislash va davolashning zamonaviy yondashuvlari muhokama qilindi. Samarali terapevtik strategiyalar, shuningdek, dori-darmonlarga chidamlilik va yangi parazitlarga qarshi va antifungal dorilarni ishlab chiqish zarurati bilan bog‘liq masalalar ko‘rib chiqildi.

Rotavirus va bakterial infeksiyalarni o‘z ichiga olgan o‘tkir ichak infektsiyalarining dolzarb muammolari, o‘z vaqtida tashxis qo‘yish va davolashga urg‘u berilgan holda muhokama qilindi. Gigiena va emlash kabi profilaktika choralari, shuningdek, antibiotiklar va probiotiklarning terapiyadagi roli ko‘rib chiqildi.

O‘tkir respirator virusli infeksiyalar va COVID-19 ning oldini olish va nazorat qilishning zamonaviy yondashuvlari haqida ma’lumotlar taqdim etildi. Nafas olish yo‘llari infeksiyalarining tarqalishini kamaytirish uchun emlash va boshqa sog‘liqni saqlash choralarining samaradorligi, jumladan, epidemiologik kuzatuv, niqoblardan foydalanish, ijtimoiy masofalanish va karantin choralari muhokama qilindi.

Ko‘plab yuqumli kasalliklarning tarqalishini oldini olish bo‘yicha maqsadli sa’y-harakatlar tufayli mamlakatda epidemiologik barqarorlik va sog‘liqni saqlash saqlanib qolmoqda. Ushbu konferensiya dolzarb muammolarni muhokama qilish, bilim almashish va turli mamlakatlar mutaxassislari o‘rtasida hamkorlikni o‘rnatish uchun muhim platforma bo‘lib xizmat qildi.

Konferensiya ishtirokchilari zamonaviy ilmiy yutuqlarni amaliy tibbiyotga integratsiya qilish muhimligini ta’kidladilar, bu esa profilaktika choralari va tibbiy yordam samaradorligini sezilarli darajada oshiradi. Xalqaro tashkilotlar vakillari O‘zbekiston bilan jamoat salomatligi va yuqumli kasalliklarni nazorat qilish sohalarida kelgusida hamkorlik qilishga tayyor ekanliklarini bildirdilar.

Tadbir O‘zbekistonning xalqaro tajribani qo‘llash va yuqumli kasalliklarga qarshi kurash usullarini ishlab chiqishga sodiqligini namoyish etdi, bu esa jamoat salomatligini va mamlakat sog‘liqni saqlash tizimining barqarorligini ta’minlashda muhim qadamdir.

Konferensiya davomida ommaviy axborot vositalari vakillari o‘zlarining barcha savollariga javob oldilar.